101 Okey Nasıl Oynanır?
Taşları tanı, açmayı öğren, bir eli baştan sona takip et. Aşağıda kurulumdan bitişe kadar 101 Okey'in tamamı var — Viyora'da tarayıcıda oynadığın kurallarla birebir aynı.
101 Okey nedir?
101 Okey, 4 oyuncuyla oynanan, taş dizme temelli bir Türk masa oyunudur. Amaç, elindeki taşları seri (aynı renkte ardışık sayılar) ve per (farklı renkte aynı sayı) hâlinde masaya dizip elindeki son taşı atarak eli bitirmektir. Kağıt oyunlarına benzer ama taşlarla oynanır; her oyuncunun önünde kendi taşlarını sakladığı bir ıstaka bulunur.
Taşlar ve gösterge
Oyunda 106 taş vardır: 4 renk (kırmızı, siyah, mavi, sarı) × 1'den 13'e kadar sayılar, her biri iki adet, artı 2 adet sahte okey. Oyun başında desteden bir taş çevrilir; buna gösterge denir. Göstergenin bir üstündeki sayı ve aynı renk, o elin okeyi (jokeri) olur — okey taşı, dizilen her seride ya da perde istenen herhangi bir taşın yerine geçebilir.
Örnek: gösterge kırmızı 6 geldiyse, o elin okeyi kırmızı 7'dir. Masadaki tüm kırmızı 7 taşları o el boyunca joker olarak kullanılır.
Kurulum: dağıtım ve sıra
Dağıtıcı oyuncuya 22 taş, diğer üç oyuncuya 21'er taş dağıtılır. Kalan taşlar kapalı deste olarak ortada durur. Sıra saat yönünün tersine ilerler. Dağıtıcı elindeki fazla taşı atarak ilk hamleyi yapar, sonra sıra soluna geçer.
Bir elde ne olur?
Sıra sana geldiğinde iki seçeneğin var:
- Desteden çek: Kapalı desteden bir taş alırsın, kimse ne olduğunu görmez.
- Yerden al: Senden önceki oyuncunun az önce attığı açık taşı alırsın.
Bir taş aldıktan sonra elindeki taşlardan birini atarak sırayı bir sonraki oyuncuya devredersin. Bu döngü, biri elindeki son taşı atıp eli bitirene kadar sürer.
Açmak ne demek?
Taşlarını masaya dizebilmen için önce açman gerekir. Açmak için elindeki taşlardan oluşturduğun serilerin ve perlerin toplam puanı (taş üzerindeki sayıların toplamı) en az 101 olmalı. İki tür dizi kullanabilirsin:
- Seri: Aynı renkte, birbirini takip eden en az 3 sayı (örn. kırmızı 5-6-7).
- Per: Farklı renklerde, aynı sayıdan 3 veya 4 taş (örn. kırmızı 8, siyah 8, mavi 8).
Bu eşiği tuttuğun elde, o taşları önüne açarsın; artık masada görünür hâldedirler.
Çiftle açmak
Alternatif bir açılış yolu daha var: elinde 5 çift (aynı renk aynı sayıdan ikişer taş) varsa, 101 puan şartı aranmadan çiftlerle açabilirsin. Ama bir bedeli var — çiftle açan oyuncu o el boyunca sadece çiftlerle devam etmek zorundadır ve masadaki başka dizilere taş işleyemez.
Yerden taş almanın kuralı
Henüz açmamış bir oyuncu, yerdeki (atılmış) taşı canı istediği için alamaz. Yerden taş almak için, o taşın seni o el içinde açmaya yetecek bir parçası olması gerekir. Yani yerden aldığın taş sayesinde o turda gerçekten açabiliyorsan alabilirsin; sadece elini güçlendirmek için yerden taş çekemezsin — bu durumda desteden çekmen gerekir.
Açtıktan sonra: işlemek
Bir kez açtıktan sonra, elindeki uygun taşları hem kendi açtığın dizilere hem de başka oyuncuların masaya açtığı serilere/perlere ekleyebilirsin. Buna işlemek denir — örneğin biri kırmızı 5-6-7 serisi açmışsa, sen kırmızı 4'ü veya kırmızı 8'i o seriye işleyebilirsin. Çiftle açan oyuncu bu hakkı kullanamaz; sadece kendi çiftlerine yeni çift ekleyebilir.
Elin bitişi
Bir oyuncu elindeki son taşı masaya atarak (ya da açık bir dizinin parçası yaparak) eli bitirir. Kazanan oyuncu, o el için 0 puan alır; puanların nasıl dağıldığını, açmamış/açmış oyuncular ve özel bitiş türleri (elden bitirme, okeyle bitirme) için ayrıntılı tabloyu puan hesaplama sayfasında bulabilirsin.
Örnek bir el
Gösterge sarı 3, yani okey sarı 4. Ayşe'nin elinde kırmızı 6-7-8 serisi, siyah 9-mavi 9-sarı 9 peri ve birkaç dağınık taş var; seri ve per toplamı 101'i geçtiği için açar. Sırası gelen Mehmet henüz açmadı; yerdeki taş kendisine bu el içinde açma imkânı vermiyorsa desteden çekmek zorunda. Birkaç tur sonra Ayşe elindeki son taşı — sarı 4 okeyi — atarak eli bitirir. Bu, okeyle bitiş sayıldığı için puanlama iki katına çıkar (bkz. puanlama sayfası).
Sık sorulan sorular
101 Okey kaç kişiyle oynanır?
4 kişiyle oynanır. Viyora'da arkadaşların yoksa boş koltuklara otomatik bot oturur, yine de 4 kişilik masa tamamlanır.
Okey (joker) taşı nasıl belirlenir?
Oyun başında bir gösterge taşı çevrilir. Göstergenin bir üstündeki sayı ve aynı renkteki taş, o el boyunca okey (joker) olur.
Açmak için kaç puan gerekli?
Elindeki serilerin ve perlerin toplam puanı en az 101 olmalı. Alternatif olarak 5 çiftle de açılabilir, ama çiftle açan sadece çiftlerle devam edebilir.
Yerden taş her zaman alınabilir mi?
Hayır. Açmamış bir oyuncu yerdeki taşı ancak o taşla o el içinde açabiliyorsa alabilir. Açmışsa yerden almanın bu kısıtı yoktur.
Elden bitirmek ne demek?
Bir oyuncunun hiç açmadan, elindeki taşları tek seferde bitirmesidir. Bu nadir ve değerli bir bitiştir; puanlamada kazanana -202, diğerlerine iki kat ceza yazılır.
Viyora'da 101 Okey oynamak için indirme gerekiyor mu?
Hayır. Viyora tarayıcıda açılır, hesap veya indirme gerekmez; takma adınla saniyeler içinde masaya oturursun.
Bir maç kaç elden oluşur?
Bir maç 3 elden oluşur. Üç elin sonunda toplam puanı en düşük olan oyuncu maçı kazanır.
Devamını oku
Kurallara hakim oldun mu? Hadi masaya otur.
Tarayıcıda açılır, indirme yok, kayıt yok. Takma adınla 10 saniyede masaya oturursun.